سن ازدواج یکی از مهمترین فاکتور‌هایی است باید قبل از ازدواج و شکل گیری رابطه عاشقانه به آن توجه شود. جالب است بدانید اکثر ازدواج‌هایی که بدون توجه به این فاکتور انجام می‌شوند، به شکست و طلاق منجر می‌شوند. البته ممکن است سن ازدواج در فرهنگ‌های مختلف، تفاوت داشته باشد؛ اما در این مقاله سن مناسب ازدواج از دیدگاه علمی و روانشناسی بررسی شده است. با ما همراه باشید.

چرا توجه به سن ازدواج مهم است؟

ابتدا بگذارید تا با اهمیت سن ازدواج و توجه به آن قبل از شکل گیری رابطه آشنا شویم. هر شخصی قدرت انتخاب دارد و می‌تواند در تمام ادوار زندگی خود، مختارانه انتخاب کند اما انتخاب همسر بسیار متفاوت‌تر از تمام انتخاب‌های زندگی است. معمولا در سنین کم، افراد به دنبال ماجراجویی‌های عاشقانه می‌روند و انتخابی بر پایه احساسات می‌کنند؛ اما زمانی که پخته‌تر می‌شوند، باقی مسیر زندگی را با همسری که بر پایه تصمیم‌گیری عاقلانه انتخاب کرده‌اند، ادامه می‌دهند.

بنابراین تصمیم‌گیری احساسی و به دنبال آن ازدواج در سنین کم باعث ایجاد مشکلاتی در زندگی می‌شود؛ زیرا ممکن است ذهنیت شما نسبت به ویژگی‌های همسر مورد علاقه‌تان با گذشت زمان تغییر کند. برای مثال ممکن است شخصی که در 17 سالگی عاشقش بودید، در 25 سالگی ویژگی‌های مد نظر شما و معیارهای همسر آینده‌تان را تامین نکند. بنابراین اگر در 17 سالگی با آن فرد ازدواج کرده بودید، زندگی‌تان در 25 سالگی به مشکل برخورد می‌کرد! معایب و مشکلات ازدواج در سنین کم در قسمت زیر به صورت موردی آورده شده است:

  • نداشتن مهارت‌های لازم برای زندگی زنانشویی
  • احساس نارضایتی از همسر برای همیشه
  • عدم وجود درک متقابل بین طرفین
  • تصمیم‌گیری‌های احساسی و از بین رفتن رابطه
  • عدم مسئولیت پذیری زوجین به دلیل سن کم
  • احساس پشیمانی در ازدواج و از بین رفتن رابطه
  • افزایش احتمال طلاق عاطفی میان زوجین

ازدواج در سنین بالا نیز مشکلاتی از قبیل نداشتن انرژی و اشتیاق برای برقراری رابطه یا کمبود عاطفه میان طرفین ایجاد می‌کند. بنابراین بهترین سن ازدواج، محدوده‌ای است که از لحاظ علمی و روانشناسی تعیین شده است. این محدوده سنی برای دختران 16 تا 18 سال و برای پسر‌ها 19 تا 21 سال است. البته ازدواج در این سنین به دلیل فرهنگ اشتباه بعضی مناطق به شدت منع می‌شود. مشکلاتی که تاخیر در ازدواج برای طرفین ایجاد می‌کند به صورت موردی در قسمت زیر آمده است:

  • از بین رفتن شادابی زوجین
  • از دست دادن موقعیت‌های ازدواج (مخصوصا برای دخترها)
  • فاصله سنی زیاد با فرزندان و عدم درک متقابل در آینده
  • مشکلات و بیماری‌های مربوط به فرزنددار شدن
  • کاهش لذت‌های جنسی
  • افزایش احتمال افسردگی بعد از ازدواج

آیا فقط عدد در سن ازدواج اهمیت دارد؟

محدوده سنی که برای ازدواج مشخص شده، بر اساس مفاهیمی همچون بلوغ جسمی، روانی و اجتماعی تعیین شده است. یعنی روانشناسان از یک فرد عادی که در اجتماع زندگی کرده و تجاربی کسب کرده انتظار دارند که در این محدوده سنی به رشد و بلوغ جنسی، عاطفی، فکری و عقلی و اجتماعی رسیده باشد. بلوغ جسمی همان رشد و بلوغ افراد از لحاظ قدرت تولید مثل است که برای دخترها از سن 12 تا 14 سالگی  و برای پسرها از سن 14 تا 16 سالگی اتفاق می‌افتد.

بلوغ فکری و عقلی همان رشد شخصیتی افراد است. یعنی حالتی است که فرد توانایی تشخیص مصالح خود را داشته و تصمیم‌گیری‌هایی درست بر پایه عقل و نه صرفا احساسی داشته باشد. بلوغ اجتماعی نیز هنگامی رخ می‌دهد که شخص با کسب تجربه از حضور در اجتماع، مسئولیت پذیری و توانایی اداره خانواده را کسب کند. ممکن است یک نفر در سن 17 سالگی این ویژگی‌ها را کسب کند و نفر دیگر در سن 25 سالگی صاحب این ویژگی‌ها شود.

بنابراین لازمه ازدواج موفق تنها توجه به سن ازدواج نیست و باید به رشد و بلوغ افراد در زمینه‌های مختلف توجه شود. وجود حس مسئولیت پذیری و توانایی شناخت مصالح خود و طرف مقابل از جمله فاکتور‌های مهمی است که باید طرفین رابطه داشته باشند.

یک عقیده و فرهنگ غلط!

همیشه پیش از ازدواج فرهنگی غلط میان افراد وجود دارد. آنها فکر می‌کنند که هرچه سن طرفین به محدوده 30 نزدیک شوند، پخته‌تر شده و ازدواجی موفق خواهند داشت. درواقع این محدوده برای سن ازدواج تنها زمانی مناسب است که زوجین احساس کنند که تا 30 سالگی به بلوغ عقلی و اجتماعی کاملی خواهند رسید یا رسیده‌اند؛ البته این احساس باید بر پایه شناخت کامل از خود باشد.

اما قبول کردن سن ایده آل ازدواج در مرز 30 سالگی برای همه شرایط امری احمقانه و اشتباه است؛ چرا که اگر در حالت عادی سن ازدواج به 30 سالگی کشیده شود، مشکلات ازدواج در سنین بالا دامن‌گیر زوجین خواهد شد.

تفاوت سنی زوجین چقدر باید باشد؟

معقوله‌ای دیگر در بحث سن ازدواج، تفاوت سنی زوجین است. همانطور که می‌دانید، دخترها زودتر از پسر‌ها به بلوغ جنسی، عاطفی و فکری می‌رسند. این موضوع سبب شده تا معقوله‌ی تفاوت سنی زوجین اهمیت زیادی پیدا کند. برای شکل گیری یک ازدواج موفق، تفاوت سنی 5 سال مناسب است. یعنی بهتر است سن دختری که قصد ازدواج دارد 5 سال کمتر از پسر باشد.

درواقع تفاوت سنی 5 سال به طرفین کمک می‌کند تا عواطف و احساسات خود را به طور کامل درک کنند. جالب است بدانید این موضوع شاید هم اندازه سن ازدواج دارای اهمیت باشد. برای مثال فرض کنید که شما در حال گفتگو با شخصی هستید که 10 سال از شما کوچکتر است. بدون شک حرف‌های هم را متوجه نخواهید شد و درک کافی میان‌تان وجود نخواهد داشت. اما اگر شما با یک فرد که سطح فکری هم اندازه سطح فکر شما دارد هم صحبت شوید، درک کافی میان‌تان شکل خواهد گرفت.

نکته آخر

به عنوان نکته آخر و البته نکته‌ای مهم باید بگوییم که بهترین سن ازدواج فقط یک عدد است. هر شخصی باید سن مناسب ازدواج را خود تشخیص دهد؛ چرا که هیچکس بهتر از خود فرد، به شخصیت خود آگاه نیست. لازمه شناخت صحیح زمان ازدواج، داشتن صداقت با خود است. همچنین بدیهی است که نباید برای ازدواج، تنها سن ایده آل را ملاک قرار داد؛ بلکه لازم است تا زمانی که به شناختی کافی از طرف مقابل نرسیده‌ایم، رابطه عاشقانه و عاطفی با وی برقرار نکنیم.